W Polsce żyje dziś około 28 tysięcy osób konsekrowanych. Choć najczęściej kojarzymy je z siostrami zakonnymi lub zakonnikami, statystyki pokazują znacznie szerszy obraz – od klasztorów kontemplacyjnych, przez instytuty świeckie, aż po dziewice konsekrowane, wdowy i pustelników. Dane publikowane przed Światowym Dniem Życia Konsekrowanego odsłaniają, jak dziś wygląda to powołanie w liczbach.
Najnowsze dane, opublikowane przez Katolicką Agencję Informacyjną odsłaniają skalę i wewnętrzną różnorodność tej formy życia w Kościele.
Zdecydowaną większość osób konsekrowanych w Polsce stanowią siostry zakonne w zgromadzeniach czynnych. Jest ich około 15 tysięcy, działających w 112 zgromadzeniach, które prowadzą łącznie niemal 1900 domów zakonnych. Jak podaje KAI, zdecydowana większość sióstr to profeski wieczyste, a liczba nowicjuszek i postulantek pozostaje niewielka, choć stabilna.
Warto dodać, że życie konsekrowane polskich sióstr ma także wymiar międzynarodowy. Ponad 1600 zakonnic pracuje poza granicami kraju – na misjach, na Wschodzie oraz w innych regionach świata, podejmując posługę edukacyjną, charytatywną i duszpasterską.
Drugą dużą grupą są zakonnicy, których – według danych – jest łącznie nieco ponad 10 tysięcy. W Polsce mieszka około 7 tysięcy, z czego zdecydowaną większość stanowią kapłani. Obecni są także bracia zakonni oraz alumni po ślubach wieczystych.
Poza granicami kraju posługuje ok. 2600 zakonników, w tym ponad 500 misjonarzy pracujących w Afryce, Ameryce, Azji oraz Australii i Oceanii. Kolejni angażują się w duszpasterstwo Polonii i inne formy posługi.
Najliczniejsze męskie zgromadzenia w Polsce to m.in. franciszkanie, salezjanie, jezuici, pallotyni, kapucyni i dominikanie.
Szczególne miejsce w krajobrazie życia konsekrowanego zajmują mniszki klauzurowe. W klasztorach kontemplacyjnych w Polsce żyje dziś nieco ponad 1100 mniszek. Większość z nich należy do wspólnot zrzeszonych w Konferencji Przełożonych Żeńskich Klasztorów Kontemplacyjnych.
Jak zauważa KAI, średnia wieku mniszek wynosi 58,6 roku, co pokazuje wyraźne wyzwania demograficzne tej formy życia. Jednocześnie w klasztorach wciąż pojawiają się aspirantki, nowicjuszki i postulantki, które rozeznają swoje powołanie w ciszy i modlitwie.
Życie konsekrowane w Polsce to nie tylko klasztory i zgromadzenia. Niemal tysiąc osób należy do instytutów świeckich, łącząc konsekrację z normalnym funkcjonowaniem w świecie – pracą zawodową i życiem społecznym.
Coraz bardziej widoczne są także indywidualne formy życia konsekrowanego. W Polsce żyje obecnie ponad 450 dziewic konsekrowanych oraz ponad 460 wdów, które złożyły śluby w swoich diecezjach. W minionym roku odbyły się kolejne konsekracje, co pokazuje, że także te drogi duchowe znajdują swoje miejsce we współczesnym Kościele.
Najrzadszą formą pozostaje życie pustelnicze – w Polsce prowadzi je około 20 osób, z czego część jest jeszcze w trakcie formacji.
Dane przywoływane przez KAI pokazują, że choć liczba osób konsekrowanych w Polsce stopniowo maleje, to różnorodność form życia konsekrowanego pozostaje duża. Od aktywnej służby po cichą modlitwę, od wspólnot zakonnych po indywidualne drogi – wszystkie te powołania współtworzą duchowy krajobraz Kościoła w Polsce.