Litania Loretańska

Przez cały miesiąc maj zapraszamy na nabożeństwa majowe. Podczas tych nabożeństw, odprawianych ku czci Matki Bożej, odmawiana jest lub śpiewana „Litania Loretańska”.

Jaka jest geneza i znaczenie litanii?
 
 Pochodzi od greckiego słowa „litaneia” i łacińskiego „litania”. Oznacza modlitwę błagalną, odmawianą prywatnie lub publicznie, skierowaną bezpośrednio do Boga [poszczególnych osób Boskich] lub za wstawiennictwem Maryi czy świętych. Składa się z krótkich wezwań [błagalnych próśb] odmawianych na przemian przez prowadzącego i wiernych. Litania jest nie tylko wołaniem o pomoc, ale także oddaniem czci Bogu, Maryi oraz świętym, gdyż podkreśla ich przymioty i tytuły. Do 1601 roku znanych było około sześćdziesięciu litanii, z których większość została uznana za błędne. Obecnie publicznie można odmawiać sześć: do Najdroższej Krwi Chrystusa Pana, do Najświętszego Imienia Jezus, do Najświętszego Serca Pana Jezusa, Loretańską, do Świętego Józefa, do Wszystkich Świętych.
 
Dlaczego „loretańska”?
 
Nazwa pochodzi od włoskiego miasta Loreto, gdzie w sanktuarium maryjnym, istniejącym od końca XII wieku, litania ta odmawiana jest publicznie od 1531 roku.
 
Jak powstała „Litania loretańska”?
 
  To, że odmawiano ją w Loreto, nie oznacza, że tam powstała [została napisana]. Śpiewali ją w różnych formach pielgrzymi przybywający do sanktuarium, dodając wciąż nowe wezwania. Jest dziełem wielu anonimowych i nieznanych autorów. Jedna z teorii mówi o tym, że powstała w Paryżu lub jego okolicach w latach 1150-1200. Po raz pierwszy tekst „Litanii loretańskiej” opublikowano w 1558 roku w Dillingen, dzięki staraniom Piotra Kanizjusza, propagatora kultu maryjnego. Pierwszą znaną melodię do jej tekstu skomponował dyrygent chóru w Loreto – Constanzo Porta w 1576 roku. Pierwotny test powstał w języku łacińskim, który obowiązywał wtedy w Kościele.
 
Skąd nazwa Loreto?
 
 Loreto to miasto na wybrzeżu Morza Adriatyckiego, niedaleko Ancony, liczące ponad 12 tys. mieszkańców. Na miejscowym cmentarzu spoczywa 1080 polskich żołnierzy poległych w czasie II wojny światowej. Żołnierze z 2. Korpusu Armii Polskiej zdobyli miasto w 1944 roku i uratowali podczas pożaru bazylikę. Loreto było pierwotnie bezludnym wzgórzem porośniętym wawrzynowym gajem, którego właścicielką była zamożna kobieta o imieniu Laureta. W języku łacińskim wawrzyn to „laurea” lub „laurus”. Od tych słów powstała uproszczona ludowa forma „Loreto”, najpierw jako nazwa wzgórza i gaju, a następnie miasta.
 
Sanktuarium i legenda
 
 Od końca XII wieku Loreto jest maryjnym sanktuarium i ośrodkiem pielgrzymkowym. W 1204 roku do miasta przeniesiono z Trsatu [Tersatto] w Dalmacji cudowny obraz Matki Bożej, według legendy namalowany przez świętego Łukasza Ewangelistę. Obecnie głównym przedmiotem kultu w sanktuarium jest dom, w którym mieszkała Maryja [nazywany „Domkiem Nazaretańskim”, „Domkiem Matki Bożej” lub „Świętym Domkiem”], a także znajdująca się w nim cudowna figura Matki Bożej Loretańskiej. Dom miał zostać przeniesiony z Nazaretu do Loreto w 1294 roku. Pytanie o jego autentyczność ma zarówno zwolenników, jak i przeciwników. Tych pierwszych reprezentuje Bożena Fabiani, która podaje fakty świadczące o jego autentyczności. Przeciwnicy opierają się na badaniach franciszkanina Prospera Vianda, który stwierdził, że nie może to być oryginalny dom z Nazaretu. Od końca XV wieku „Święty Domek” [wł. „Sancta Casa”] znajduje się we wnętrzu zbudowanej nad nim bazyliki. W 1375 roku papież Grzegorz XIII z odwiedzeniem sanktuarium połączył możliwość uzyskania odpustu, a w roku 1389 papież Bonifacy IX ogłosił Loreto miejscem cudownym. Do sanktuarium pielgrzymowali również papieże, między innymi Jan XXIII przed rozpoczęciem Soboru Watykańskiego II, a także pięciokrotnie Jan Paweł II [ostatni raz w 2004 roku]. W 2007 roku Loreto odwiedził Benedykt XVI, podczas ogólnokrajowego spotkania młodzieży włoskiej.
 
Rozwój „Litanii loretańskiej”
 
Pierwszym papieżem, który nawiązał do „Litanii loretańskiej” był Sykstus V. Wspomina o niej w bulli „Redituri” z 1587 roku. Jej odmówienie połączył z dwustu dniami odpustu, zalecając, by odmawiano ją również w Kurii Rzymskiej. W roku 1631 Święta Kongregacja Obrzędów zakazała dokonywania w niej jakichkolwiek zmian bez jej zgody. Litanię oficjalnie zatwierdził [zezwolił na jej publiczne odmawianie w całym Kościele] papież Benedykt XIV [1744-1758]. Była to wtedy jedyna litania maryjna, która uzyskała aprobatę Stolicy Apostolskiej. Jej wezwania formowały się przez wieki, za każdym razem oficjalnie zatwierdzane przez Kościół.

Kongregacja ds. Kultu Bożego i Dyscypliny Sakramentów  w 2020 roku poinformowała specjalnym listem skierowanym do przewodniczących Konferencji episkopatów na całym świecie, że Papież Franciszek postanowił wprowadzić do Litanii Loretańskiej ku czci Najświętszej Maryi Panny nowe wezwania: „Matko miłosierdzia”, „Matko nadziei” oraz „Pocieszycielko migrantów”. Pierwsze z nich znajdzie swoje miejsce po wezwaniu „Matko Kościoła”. Z kolei słowa: „Matko nadziei” zostaną umieszczone po wezwaniu „Matko łaski Bożej”. Trzecie znajdzie swoje miejsce po słowach: „Ucieczko grzeszników”. Zmiany zostały zatwierdzone przez Konferencję Episkopatu Polski 28 sierpnia 2020 roku. 
 
Warto dodać, że wezwanie "Matko miłosierdzia" zostało dodane do polskiej wersji Litanii Loretańskiej już wcześniej - dekretem Kongregacji ds. Kultu Bożego i Dyscypliny Sakramentów z 8 listopada 2014 r., który był odpowiedzią na prośbę o taką zmianę wyrażoną przez ówczesnego Przewodniczącego KEP abp Józefa Michalika. Obecnie wezwanie to zmieniło tylko swoje miejsce w Litanii.

 
„Zmiłuj się nad nami” czy „módl się za nami”?
 
Pierwsze wezwania „Litanii loretańskiej” skierowane są do poszczególnych Osób Trójcy Świętej. Odpowiedzią na każde z nich są słowa: „Zmiłuj się nad nami”, gdyż Bóg, będąc istotą najwyższą, nie ma do kogo wznosić swoich próśb. Może jedynie „zmiłować się nad nami”, czyli zaradzić naszym problemom lub przebaczyć nam grzechy. W następnych wezwaniach kierowanych do Matki Bożej mówimy: „Módl się za nami”, bo Maryja, nie będąc Bogiem, nie może niczego uczynić sama z siebie; może jedynie modlić się do Boga [prosić Go] w naszych intencjach.

Litania Loretańska do Najświętszej Maryi Panny

Kyrie eleison, Christe eleison, Kyrie eleison.
Chryste, usłysz nas. Chryste, wysłuchaj nas.
Ojcze z nieba, Boże, - zmiłuj się nad nami.
Synu, Odkupicielu świata, Boże,
Duchu Święty, Boże,
Święta Trójco, Jedyny Boże,

Święta Maryjo, - módl się za nami.
Święta Boża Rodzicielko,
Święta Panno nad pannami,
Matko Chrystusowa,
Matko Kościoła,
Matko miłosierdzia,
Matko łaski Bożej,
Matko nadziei,
Matko nieskalana,
Matko najczystsza,
Matko dziewicza,
Matko nienaruszona,
Matko najmilsza,
Matko przedziwna,
Matko dobrej rady,
Matko Stworzyciela,
Matko Zbawiciela,
Panno roztropna,
Panno czcigodna,
Panno wsławiona,
Panno można,
Panno łaskawa,
Panno wierna,
Zwierciadło sprawiedliwości,
Stolico mądrości,
Przyczyno naszej radości,
Przybytku Ducha Świętego,
Przybytku chwalebny,
Przybytku sławny pobożności,
Różo duchowna,
Wieżo Dawidowa,
Wieżo z kości słoniowej,
Domie złoty,
Arko przymierza,
Bramo niebieska,
Gwiazdo zaranna,
Uzdrowienie chorych,
Ucieczko grzesznych,
Pociecho migrantów,
Pocieszycielko strapionych,
Wspomożenie wiernych,
Królowo Aniołów,
Królowo Patriarchów,
Królowo Proroków,
Królowo Apostołów,
Królowo Męczenników,
Królowo Wyznawców,
Królowo Dziewic,
Królowo Wszystkich Świętych,
Królowo bez zmazy pierworodnej poczęta,
Królowo Wniebowzięta,
Królowo Różańca świętego,
Królowo rodzin,
Królowo pokoju,
Królowo Polski,

Baranku Boży, który gładzisz grzechy świata,
- przepuść nam, Panie.
Baranku Boży, który gładzisz grzechy świata,
- wysłuchaj nas, Panie.
Baranku Boży, który gładzisz grzechy świata,
- zmiłuj się nad nami.

P: Módl się za nami, święta Boża Rodzicielko.
W: Abyśmy się stali godnymi obietnic
Chrystusowych.

Módlmy się: Panie, nasz Boże, daj nam, sługom swoim, cieszyć się trwałym zdrowiem duszy i ciała, i za wstawiennictwem Najświętszej Maryi, zawsze Dziewicy, uwolnij nas od doczesnych utrapień i obdarz wieczną radością. Przez Chrystusa, Pana naszego.

W: Amen.

 

Niedzielny suchar

Panowie rozmawiają przy herbatce w klubie seniora. Jeden nagle pyta:
- Mietek, a czy w tym tygodniu nie przypada wasza pięćdziesiąta rocznica ślubu? I co planujesz?

Więcej…

Kontakt

Pogoda

Bezchmurnie

28.24°C

Sosnowiec

Bezchmurnie
Wilgotnosc: 37%
Sroda 12.99°C / 23.63°C Deszczyk
Czwartek 9.1°C / 15.43°C Deszczyk
Piatek 9°C / 10.09°C Deszczyk
Sobota 6.67°C / 18.62°C SP_WEATHER_SKY_IS_CLEAR
Niedziela 8.78°C / 19.61°C Deszczyk
Poniedzialek 9.73°C / 19.81°C Deszczyk

Na marginesie
Parafialna pielgrzymka na północ Polski...
Poświęcenie pojazdów